Szkodniki odznaczają się ogromną szybkością rozmnażania się, będącą wynikiem dużej płodności i krótkiego okresu rozwoju osobniczego. Płodność ta wytworzyła się pod wpływem doboru naturalnego i utrwaliła dziedzicznie w procesie ewolucji jako ważny czynnik w walce o byt. Duża płodność szkodników była znana od dawna; wystarcza przytoczyć paradoksalne — zda się — słowa Linneusza, który twierdził, że „trzy muchy zjedzą trupa końskiego równie szybko jak lew". Twierdzenie to jest teoretycznie uzasadnione. Istnieje wzór, za pomocą którego można obliczyć, jaki procent owadów powinien ulec zniszczeniu przed złożeniem jaj, aby liczebność potomstwa utrzymała się na poziomie populacji rodziców: lOO(a-q) q — współczynnik zniszczenia, a — potomstwo jednej samicy, Podstawiając np. liczby dla stonki ziemniaczanej, która składa przeciętnie 500 jaj, samice zaś stanowią połowę populacji. Zatem tylko 0,4% owadów powinno zostać przy życiu przed złożeniem jaj, aby potomstwo nie przewyższyło liczebności rodziców. Takie wyniki bardzo trudno otrzymać i koszt zwalczania szkodnika byłby ogromny. W rzeczywistości szybkość rozmnażania się szkodnika jest znacznie mniejsza, gdyż ogranicza ją wiele czynników zewnętrznych. Czynniki te grają rolę regulatorów i trudno byłoby bez nich tak zmniejszyć liczebność populacji szkodników, aby przestały być groźne. Oczywiście, szkodniki różnie reagują na nie sprzyjające warunki jedne z nich łatwo ulegają ujemnemu ich wpływowi i szybko giną, inne natomiast dostosowują się do nich, co nazywamy plastycznością ekologiczną. Im większa jest ona, tym łatwiej szkodnik przeżyje nie sprzyjające warunki. Z tego, co powiedziano, wynika, że między szkodnikami i środowiskiem istnieje bardzo ścisła współzależność: z jednej strony — szkodniki, których siłą jest duża płodność i na ogół duża plastycznośćć ekologiczna, z drugiej strony — przyroda ze wszystkimi swymi czynnikami i ich działaniem. Najmniejsze odchylenie w układzie czynników w stronę sprzyjającą rozwojowi szkodnika może spowodować jego masowy pojaw. Zbadanie i zrozumienie przyczyn wywołujących masowe rozmnożenie się szkodników, wyjaśnienie znaczenia poszczególnych czynników dla dynamiki rozmnażania się szkodników, poznanie kompleksów współzależności — są jednoznaczne z uzyskaniem naukowych podstaw dla zwalczania szkodników i przewidywania ich pojawów.